Home

Het menselijke verhaal bovenaan

Elias Khoury is één van de belangrijkste schrijvers uit het Midden-Oosten. Onlangs kreeg hij De Groene Waterman Prijs voor ‘Poort van de zon’. Khoury is een christen uit Libanon, maar identificieert zich volledig met het Palestijnse volk. In dit boek beschrijft hij de tragedie van de Palestijnen.

‘Poort van de zon’ (*****) is fictie, maar de auteur heeft zeven jaar lang onderzoek gedaan naar het Palestijnse drama. De beschrijvingen in het boek zijn vaak van een onbetwistbare, geschiedkundige waarde. Via de verschillende verhalen en interviews is hij tot een reconstructie gekomen van een van de belangrijkste gebeurtenissen voor het Palestijnse volk: de Nakba, de vervolging en verdrijving van de Arabieren uit Palestina. Deze gebeurtenis laat tot de dag van vandaag littekens achter. Het is een trauma dat de Palestijnen misschien nooit zullen verwerken.

Khoury vertelt zijn verhaal via verschillende personages, die hij zijn helden noemt. Deze helden zijn niet van onbesproken allooi. Soms zijn het ook profiteurs, egoïsten en lafaards. Om maar te zeggen, de auteur weigert eenduidige clichés en biedt een realistische kijk op de Arabieren. De facetten die in het boek worden besproken zijn heel verschillend, gaande van de liefde, de angst, de trots, de pijn en de dood. Het is Khoury gelukt om diep in zijn personages te kruipen en hun verhalen heel gedetailleerd naar buiten te brengen.

Neem nu Khaliel. Khaliel is een veertigjarige Palestijnse dokter die nooit zijn land heeft gezien. Samen met Joenis, een Palestijnse strijder die in coma ligt, vormen hij het centrale duo in het boek. Het is Khaliel die vooral praat en via zijn duizeligwekkende, shockerende maar steeds eerlijke verhalen Joenis terug in het leven probeert te brengen.

Via Joenis laat de auteur niet louter de strijdlustige Palestijn aan het woord, maar ook een man die van zijn vrouw houdt. Door de woelige tijden en de vervolging door de Israeli’s kunnen ze elkaar niet zien dus komen ze samen in Baab As-Sjams, – in het Nederlands ‘De poort van de zon’ – een grot waar ze over hun kinderen spreken, samen discussiëren en de liefde bedrijven.

In dit boek geeft Khoury kracht aan het menselijke. Het gaat niet om helden en slachtoffers, maar om mensen. Mensen die allemaal slachtoffers zijn van de realiteit waarin ze gevangen zitten. Maar tegelijk ook helden die zichzelf kunnen heruitvinden door gebruik te maken van woorden en verbeelding.

Via de verhalen van gewone mannen, vrouwen, kinderen, strijders en lafaards springt Khoury van plek naar moment in de Palestijnse geschiedenis. En toch lukt het hem om een coherent beeld te geven van hoe zwaar het leven deze mensen valt. Veel van de verhalen zijn zonder einde en zonder waarheid. Niet omdat het niet bestaat, maar omdat dat einde nog niet is aangebroken.

‘Poort van de zon’ is een prachtig boek dat de vele kanten van onderdrukking en het lijden van mensen vol toont. Tegelijkertijd blijft het de geschiedenis trouw. Deze schitterende roman is een labyrint van verhalen die het universele en de menselijkheid centraal plaatsen.

Bleri Lleshi

Uit: Cutting Edge 14-02-11

About these ads

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s